Nieuwe intergemeentelijke onroerenderfgoeddiensten

Agentschap Onroerend Erfgoed

Sinds de invoering van het nieuwe Onroerenderfgoedbesluit zijn IOED’s (Intergemeentelijke Onroerenderfgoeddiensten) een belangrijk nieuw instrument. Na de recente tien nieuwe erkenningen en/of uitbreidingen van de werking zijn er nu 23. Anders gezegd: meer dan de helft van de Vlaamse gemeenten behoort op dit moment tot een IOED.

Intergemeentelijke Onroerenderfgoeddiensten

Een IOED neemt taken op voor de betrokken besturen, waarbij de gemeenten zelf kiezen welke. Wettelijk vastgelegde bevoegdheden heeft een IOED niet, maar  de dienst kan heel wat opdrachten op zich nemen en zo haar betrokkenheid met het werkingsgebied gevoelig uitbreiden.

Wat kan een IOED allemaal doen?

Beheersplannen opstellen en beschermingsinitiatieven opstarten, een lokaal netwerk van consultants uitbouwen, sensibiliseringsacties opzetten (denk aan Open Monumentendag en andere open dagen, tentoonstellingen…), antwoorden op vragen van burgers en diensten, acties rond inventarisatie opzetten enz. enz.

De zeven nieuwe IOED’s

De IOED Berg en Nete, dat zijn Berlaar, Nijlen en Heist-op-den-Berg, gemeenten in het zuiden van de provincie Antwerpen. De IOED werkt rond enkele centrale thema’s: Nete-erfgoed, getuigenheuvels, agrarisch, religieus, industrieel, architecturaal en militair erfgoed en het erfgoed van inwijking...

Land van Nete en Aa beschikt over een zeer uitgebreid erfgoedaanbod op de Kempense Heuvelrug en in de valleien van Nete. De gemeenten: Grobbendonk, Herentals, Herenthout, Lille, Olen en Vorselaar. Centrale thema’s: onder andere Werkende Kempen en Vrome Kempen. 

Geetbets, Kortenaken, Landen en Zoutleeuw richtten de IOED Zuid-Hageland op, eeuwenlang een grensregio tussen Brabant en Loon/Luik. Dat liet sporen na, zoals mottes en kastelen. Ook landschappelijk is dit een grensregio tussen Hageland en Haspengouw. Meteen zijn de rode draden duidelijk.

IOED Lage Kempen omvat negen gemeenten uit Noord- en Midden-Limburg: Bocholt, Halen, Ham, Hamont-Achel, Heusden-Zolder, Houthalen-Helchteren, Leopoldsburg, Neerpelt en Zonhoven. De IOED wil de expertise en daadkracht in de regio bundelen, waardoor acties om onroerend erfgoed beter te leren kennen, beleven en bewaren meer kans op succes hebben.

De IOED Meetjesland, het gebied tussen Gent en Brugge aan de grens met Nederland, omvat de gemeenten Aalter, Eeklo, Evergem, Knesselare, Lovendegem, Maldegem, Nevele, Sint-Laureins, Waarschoot, Wachtebeke en Zomergem. De IOED bouwt aan een kwaliteitsvol, duurzaam en veelzijdig erfgoedveld.

De acht gemeenten aan de Schelde die samen de IOED Schelde-Durme oprichtten (Berlare, Buggenhout, Dendermonde, Hamme, Laarne, Lebbeke, Wetteren en Zele), werken al langer op andere terreinen samen, zoals in het Regionaal Landschap Schelde-Durme en het erfgoedconvenant Land van Dendermonde. De ‘blauwe’ draad’, dat is hier de Schelde en al het erfgoed dat hiermee verbonden is.

Het werkingsgebied van de IOED k.ERF omvat Balen, Dessel, Meerhout, Mol en Retie. De naam k.ERF is niet nieuw: zo heet ook de intergemeentelijke samenwerking rond cultureel erfgoed, opgericht in 2008. Thema’s: watererfgoed, ontginningserfgoed, agrarisch, religieus en funerair erfgoed.
 

Meer info?

Meer informatie over de nieuwe IOED's vind je hier.